3. Εμπλοκή του αποχαιρετισμού και κατάθλιψη

Τρίτος δρόμος: Η απώλεια καταγράφεται μεν στην ψυχή, αλλά η πραγματικότητά της δεν πιστοποιείται με τρόπο που να θέτει σε κίνηση τον αποχαιρετισμό σε εκείνο που χάθηκε. Έτσι, η ψυχή μένει μετέωρη σε μια θέση που αποδίδεται ως εξής: “Ναι μεν το ξέρω, αλλ’ όμως …” Κι έτσι μένει παγωμένη σε μια ασάλευτη ζωή.

Σε περίπτωση θανάτου ενός αγαπημένου προσώπου, για παράδειγμα, αν η ψυχή εγκλωβιστεί στο παράδοξο του “ναι μεν, αλλά” , επιχειρεί να αρνηθεί την πραγματικότητα του θανάτου μέσα από τη μετατροπή του ζωντανού σε κάτι “μισοπεθαμένο”. Πατώντας έτσι και στις δύο όχθες του Αχέροντα, με τον βαρκάρη Χάροντα μαρμαρωμένο ανάμεσά τους, με τον νεκρό άταφο και με τους ζωντανούς “εκτός ζωής”. Πρόκειται για το τραγικό μεγαλείο της κατάθλιψης, που επιχειρεί να αρνηθεί την πραγματικότητα του θανάτου απονεκρώνοντας τη ζωή.

Αυτός ο παράδοξος κόσμος εικονογραφείται κινηματογραφικά, σε πολλές παραλλαγές του, στην υποβλητικά αισθαντική ταινία “Οι ώρες” (2002) του Στίβεν Ντάλντρι. Εκεί, τρεις γυναίκες βρίσκονται αντιμέτωπες με τη σαγήνη του θανάτου, με συνδετικό κρίκο ανάμεσα στις ιστορίες τους το βιβλίο της Βιρτζίνια Γουλφ “Κυρία Νταλογουέι” (που είχε αρχικά τον τίτλο “Οι ώρες”). Κι επειδή, όπως είπαμε, η ζωή δεν είναι διόλου έτοιμη να αφήσει στο σινεμά τα πρωτεία, ιδού τα λόγια μίας καταθλιπτικής ψυχής, αποτυπωμένα στο αποχαιρετιστήριο σημείωμα του αυτόχειρα Ιωάννη Συκουτρή:

Μα ο έρως θανάτου είναι ισχυρότερος από κάθε έρωτα: έρωτα ανθρώπων, έρωτα παιδείας, έρωτα γης και φωτός. 

(Από το βιβλίο “ΑΠΩΛΕΙΑ ΠΕΝΘΟΣ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ – Πάθος και λύτρωση” που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Μεταίχμιο)