Νίκος Σιδέρης: Οι κανόνες είναι έργο απαιτητικό

  • Post category:Συνεντεύξεις
  • Reading time:Χρόνος ανάγνωσης 1 λεπ.
Ψυχίατρος, ψυχαναλυτής και οικογενειακός θεραπευτής ο Νίκος Σιδέρης έχει εκδώσει μέχρι στιγμής δοκίμια, μελέτες, ποίηση και πεζογραφία.
Το τελευταίο του βιβλίο «Τα παιδιά δεν θέλουν ψυχολόγο. Γονείς Θέλουν!» αποτελεί ένα είδος ανοιχτής επιστολής προς γονείς που τρέμουν να αποδεχτούν το ρόλο τουςκαι ξεχωρίζει με την αμεσότητα και τη σαφήνεια του καθώς επιδιώκει να δώσει απαντήσεις στις δυσκολίες και τα προβλήματα που συνεπάγεται η ανατροφή ενός παιδιού. Για τον συγγραφέα και ψυχίατρο δυο είναι τα στοιχεία πάνω στα οποία μπορεί να στηριχθεί ένα γονέας για να μεγαλώσει ένα αυτοτελές άτομο: η αγάπη και οι κανόνες.
– Τι κρύβεται πίσω από την ερώτηση «μήπως το παιδί μου χρειάζεται ψυχολόγο»;

Η σκέψη «μήπως χρειάζεται ψυχολόγο» δείχνει ότι οι γονείς αισθάνονται ανεπαρκείς. Αισθάνονται έτσι επειδή η κοινωνία και η οικογενειακή τους ιστορία δεν τους έχουν εφοδιάσει με την τεχνογνωσία και τους ψυχικούς πόρους που χρειάζεται για να σταθούν στη θέση του γονιού και να εκπληρώσουν τη γονεϊκή λειτουργία. Δηλαδή, να τοποθετούνται ως προς το παιδί τους πολύ κοντά και λίγο πιο ψηλά, παρέχοντάς του αγάπη και κανόνες. Κάθε συνήθης γονιός που μέσα σε μια συνήθη οικογένεια μεγαλώνει συνήθη παιδιά μπορεί να εκπληρώσει και τις δυο αυτές όψεις της γονεϊκής λειτουργίας. Χρειάζεται μόνο να μη φοβάται και λίγη τέχνη.
– Το βιβλίο σας έχει έναν έντονα χρηστικό χαρακτήρα. Τι επιδιώξατε με αυτό;

Σκοπός του βιβλίου είναι να εφοδιάσει τους συνήθεις γονείς με τα απαιτούμενα για την ανατροφή ενός συνήθους παιδιού: Με γνώση και θάρρος ώστε να στέκονται σταθερά στη θέση του γονιού, φροντίζοντας ώστε και το παιδί να βρίσκεται στη θέση του παιδιού (και όχι αλλού ή όπου να ’ναι) και, μέσα σ’ ένα περιβάλλον αγάπης, να παίζουν όλοι με κανόνες. Και παράλληλα να προσανατολίσει και τους ειδικούς ψυχικής υγείας και την κοινωνία στο επίπονο, αλλά αναγκαίο έργο, της αναστήλωσης της γονεϊκής λειτουργίας και της καλλιέργειας της γονεϊκής υπερηφάνειας.
-Το βιβλίο σας εξετάζει τον φόβο των γονέων να γίνουν τελικά γονείς. Τι φοβούνται κατά την άποψή σας;

Καθένας έχεις τους δικούς του λόγους να φοβάται. Κοινός παρονομαστής είναι η ασυμμετρία της πραγματικότητας — δηλαδή, το ότι, όταν έχεις την ιδιότητα του γονιού, δεν μπορείς να έχεις κάποιες άλλες (π.χ. την ανεμελιά του παιδιού), ούτε και να την ξεφορτωθείς όταν σε κουράζει. Και το να μαθαίνεις ένα παιδί να παίζει με κανόνες (κι όχι μόνο με γνώμονα την ευχαρίστησή του) σίγουρα είναι έργο απαιτητικό.
– Μιλάμε συνεχώς για τα δικαιώματα των παιδιών. Μήπως τελικά τα μεγαλώνουμε χωρίς να τους ξεκαθαρίσουμε ότι έχουν και υποχρεώσεις;

Η ανατροφή ενός παιδιού έχει σκοπό να πλάσει ένα υποκείμενο αυτοτελές, επιθυμούν και ηθικό. Δηλαδή, ικανό να επιδιώκει την πραγμάτωση των ονείρων του παίζοντας με κανόνες. Προφανώς και έχουν υποχρεώσεις τα παιδιά. Απλώς, είναι υποχρεώσεις παιδιών και όχι υποχρεώσεις μεγάλων. Με πρώτιστη την υποχρέωση του παιδιού να σέβεται τους γονείς του επειδή είναι γονείς του — και όχι επειδή επιδίδονται σε σόου γοητείας, προσεταιρισμού ή εκφοβισμού.
– Ποιο είναι σήμερα κατά τη γνώμη σας το μεγαλύτερο πρόβλημα της ελληνικής οικογένειας;

Το ότι οι γονείς φοβούνται να είναι γονείς. Αγνοώντας ότι όταν οι γονείς φοβούνται, το παιδί τρέμει. Και ότι, αν σταθούν χωρίς φόβο στη θέση του γονιού, το παιδί τους θα τους δείξει σεβασμό και ευγνωμοσύνη γι’ αυτό.
Τετάρτη, 7 Οκτωβρίου 2009